Quạt hút khói bếp công nghiệp: cách tính lưu lượng chụp hút và chọn quạt cho nhà hàng, bếp ăn

Đăng ngày tháng 10 16, 2026

Bếp nhà hàng, khách sạn, bếp ăn công nghiệp phục vụ hàng trăm đến hàng nghìn suất mỗi ngày tạo ra một lượng rất lớn khói, hơi dầu mỡ và nhiệt. Nếu hệ thống hút không đủ, bếp nóng hầm, khói ám vào trần, mùi lan ra khu ăn uống, dầu mỡ đọng trong ống và trở thành nguy cơ cháy. Trung tâm của hệ thống ấy là quạt hút khói bếp, một dạng quạt hút công nghiệp có yêu cầu khá đặc thù.

Quạt ly tâm hút khói bếp cho nhà hàng, bếp công nghiệp

Quạt ly tâm hút khói bếp cho nhà hàng, bếp công nghiệp

Bài viết hướng dẫn cách tính lưu lượng chụp hút, chọn loại quạt, xử lý dầu mỡ, tiếng ồn và cấp gió bù cho bếp công nghiệp. Bạn có thể xem các dòng quạt phù hợp trong danh mục quạt hút công nghiệp của Nextfan.

1. Cấu tạo một hệ thống hút khói bếp

  • Chụp hút (hood): đặt trên bếp, thường bằng inox, có phin lọc mỡ dạng lá chắn (baffle) hoặc lưới để giữ lại phần lớn hạt mỡ trước khi vào ống.
  • Đường ống hút: tôn mạ kẽm dày hoặc inox, mối nối kín, có độ dốc và cửa thăm để vệ sinh, hạn chế đoạn ống nằm ngang dài.
  • Thiết bị xử lý: tùy yêu cầu môi trường có thể thêm bộ lọc tĩnh điện, tháp rửa khí, than hoạt tính để giảm khói và mùi trước khi xả.
  • Quạt hút khói bếp: thường đặt trên mái hoặc ngoài trời, cuối tuyến ống.
  • Ống xả và chụp xả: đưa khí lên cao, xa cửa sổ, miệng lấy gió tươi và khu dân cư.
  • Hệ thống cấp gió bù: đưa không khí ngoài trời vào bếp để thay cho lượng khí bị hút ra.

2. Đặc điểm khí thải bếp ảnh hưởng đến việc chọn quạt

Khí hút từ bếp công nghiệp có ba đặc điểm chính:

  • Nhiệt độ cao: khí ngay trên bếp lò, bếp chiên có thể nóng hơn nhiều so với nhiệt độ phòng, đặc biệt ở bếp nướng than, lò quay.
  • Nhiều hơi dầu mỡ: mỡ ngưng tụ trên cánh quạt, vỏ quạt và thành ống, tích tụ theo thời gian.
  • Hơi ẩm và mùi: bếp hấp, nồi luộc tạo nhiều hơi nước; món chiên, nướng tạo mùi mạnh.

Vì vậy, quạt hút khói bếp nên có motor nằm ngoài dòng khí để tránh nhiệt và mỡ bám vào motor. Đây là lý do quạt ly tâm truyền động curoa, motor đặt bên cạnh vỏ quạt, là lựa chọn phổ biến nhất cho bếp công nghiệp.

Chụp hút khói bếp inox có phin lọc mỡ

Chụp hút khói bếp inox có phin lọc mỡ

3. Tính lưu lượng hút cho bếp

3.1. Tính theo vận tốc qua mặt chụp hút

Đây là cách đơn giản và thường dùng nhất. Lưu lượng bằng diện tích miệng chụp nhân với vận tốc hút qua miệng chụp:

Q (m³/h) = 3.600 × A (m²) × v (m/s)

Vận tốc qua mặt chụp thường được chọn trong khoảng 0,25 đến 0,5 m/s tùy loại thiết bị nấu và kiểu chụp. Bếp nhẹ như bếp hấp, nồi nấu cần mức thấp hơn; bếp chiên, bếp nướng, bếp xào lửa lớn cần mức cao hơn. Chụp áp tường có ba mặt kín nên hiệu quả hơn chụp đảo giữa phòng, vốn bị gió lùa từ bốn phía.

Ví dụ: chụp hút áp tường kích thước 3,0 m × 1,2 m có diện tích 3,6 m². Với vận tốc 0,4 m/s, lưu lượng cần khoảng 3.600 × 3,6 × 0,4 ≈ 5.200 m³/h.

3.2. Tính theo chiều dài chụp hoặc theo thiết bị nấu

Một số tài liệu thiết kế cho lưu lượng tham khảo theo mỗi mét dài chụp hút, tùy theo mức độ nấu (nhẹ, trung bình, nặng). Cách này nhanh nhưng cần đối chiếu với thực tế bếp. Với bếp có nhiều loại thiết bị, nên tính riêng từng khu chụp rồi cộng lại.

3.3. Kiểm tra theo số lần trao đổi khí

Sau khi có lưu lượng, nên kiểm tra lại số lần thay khí của toàn bếp (lưu lượng chia cho thể tích bếp). Nếu số lần trao đổi quá thấp, bếp vẫn sẽ nóng dù chụp hút đủ; khi đó cần thêm hút tổng hoặc tăng cấp gió mát cho khu nấu.

4. Tính đường ống và cột áp quạt

Vận tốc trong ống hút khói bếp thường được chọn khoảng 7 đến 10 m/s: đủ cao để hạn chế mỡ lắng đọng, nhưng không quá cao để tránh ồn và trở lực lớn. Từ lưu lượng và vận tốc sẽ ra kích thước ống. Ví dụ với 5.200 m³/h và vận tốc 8 m/s, tiết diện ống cần khoảng 0,18 m², tương đương ống chữ nhật 500 × 360 mm hoặc ống tròn khoảng D480.

Cột áp quạt bằng tổng trở lực của: phin lọc mỡ (tăng dần khi bẩn), miệng chụp, ống thẳng, co, thiết bị xử lý (lọc tĩnh điện, than hoạt tính có trở lực đáng kể) và ống xả. Hệ thống có bộ lọc tĩnh điện, than hoạt tính thì gần như chắc chắn phải dùng quạt ly tâm. Tham khảo cách cộng trở lực trong bài cách tính cột áp quạt hút.

5. Chọn quạt ly tâm hay hướng trục cho bếp?

Tiêu chíQuạt ly tâm curoaQuạt hướng trục nối ống
Cột ápCao, thắng được ống dài và bộ lọcThấp đến trung bình
Vị trí motorNgoài dòng khí, ít bám mỡThường nằm trong dòng khí
Độ bền với mỡ nóngTốtHạn chế nếu khí nóng, nhiều mỡ
Độ ồnThấp hơn ở cùng lưu lượng nếu chọn đúngThường ồn hơn
Phù hợpBếp nhà hàng, khách sạn, bếp ăn tập thể có ống dàiBếp nhỏ, ống ngắn, xả thẳng ra ngoài

Với bếp nhỏ có ống rất ngắn xả trực tiếp qua tường, quạt hút gắn tường hoặc quạt hướng trục vẫn có thể dùng, nhưng cần vệ sinh thường xuyên hơn. Với đa số bếp công nghiệp, nên chọn quạt ly tâm công nghiệp truyền động curoa, vỏ có lỗ xả dầu ở đáy và cửa thăm để vệ sinh cánh.

Quạt ly tâm truyền động curoa, motor đặt ngoài dòng khí

Quạt ly tâm truyền động curoa, motor đặt ngoài dòng khí

6. Xử lý dầu mỡ và khói

Mỡ là "kẻ thù" lớn nhất của hệ thống hút khói bếp: làm cánh quạt mất cân bằng, ống bị thu hẹp tiết diện, và đặc biệt là nguy cơ cháy lan trong ống. Các biện pháp nên áp dụng:

  • Dùng phin lọc mỡ dạng baffle inox tại chụp hút, tháo rửa định kỳ (bếp nấu nặng có thể cần rửa hằng ngày hoặc vài ngày một lần).
  • Thiết kế ống có độ dốc về phía chụp hoặc điểm gom dầu, có cửa thăm để vệ sinh.
  • Quạt có lỗ thoát dầu ở đáy vỏ, có thể lắp ống dẫn dầu xuống khay chứa.
  • Với nhà hàng trong khu dân cư, trung tâm thương mại: cân nhắc bộ lọc tĩnh điện để giảm khói và hạt mỡ mịn trước khi xả, kết hợp than hoạt tính nếu cần khử mùi.
  • Vệ sinh ống hút khói định kỳ bởi đơn vị chuyên nghiệp, có biên bản để phục vụ kiểm tra an toàn cháy.

7. Cấp gió bù: phần hay bị quên

Bếp hút ra bao nhiêu không khí thì phải có bấy nhiêu không khí đi vào. Nếu không có hệ thống cấp gió bù, không khí sẽ bị kéo từ khu ăn uống, khu điều hòa vào bếp, kéo theo:

  • Khu ăn uống bị thất thoát hơi lạnh, tốn điện điều hòa.
  • Cửa ra vào bếp bị hút mạnh, khó đóng mở, có tiếng rít.
  • Lưu lượng hút thực tế thấp hơn thiết kế vì bếp bị áp âm quá mức.
  • Bếp gas có thể cháy không ổn định khi áp âm lớn.

Thông thường, lượng gió cấp bù được thiết kế xấp xỉ 80 đến 90 phần trăm lượng khí hút, để bếp vẫn giữ áp hơi âm so với khu ăn uống (mùi không lan ra ngoài). Gió cấp bù nên được phân phối gần khu nấu, có thể làm mát sơ bộ bằng tấm làm mát hoặc dàn lạnh để cải thiện điều kiện làm việc cho đầu bếp.

8. Tiếng ồn và rung

Quạt hút khói bếp thường đặt trên mái hoặc sân sau, gần nhà dân và phòng khách sạn, nên tiếng ồn là vấn đề thường xuyên dẫn đến khiếu nại. Một số giải pháp:

  • Chọn quạt có tốc độ quay vừa phải, làm việc ở vùng hiệu suất cao.
  • Đặt quạt trên đế giảm chấn lò xo, nối ống bằng khớp mềm chịu nhiệt.
  • Lắp hộp tiêu âm hoặc ống tiêu âm trên đường hút và đường xả.
  • Làm hộp cách âm cho quạt nhưng phải đảm bảo thông gió làm mát motor và có cửa bảo trì.
  • Dùng biến tần để giảm tốc độ quạt vào giờ thấp điểm, ban đêm.

9. Vận hành và bảo trì quạt hút khói bếp

  • Hằng ngày đến hằng tuần: rửa phin lọc mỡ, lau chụp hút.
  • Hằng tháng: kiểm tra curoa, nghe tiếng ồn bất thường, kiểm tra lỗ thoát dầu ở quạt.
  • Hằng quý đến nửa năm: vệ sinh cánh và vỏ quạt, kiểm tra cân bằng, bơm mỡ ổ bi, đo dòng điện motor.
  • Định kỳ theo mức độ nấu: vệ sinh toàn bộ đường ống hút khói.

Một dấu hiệu đơn giản để biết hệ thống đang suy giảm là khói bắt đầu tràn ra mép chụp hút, hoặc dòng điện motor thay đổi rõ so với lúc mới lắp. Khi đó nên kiểm tra phin lọc, curoa và cánh quạt trước tiên.

10. Kết luận

Một hệ thống hút khói bếp tốt cần đủ lưu lượng tại chụp hút, quạt có cột áp phù hợp với đường ống và bộ lọc, motor nằm ngoài dòng khí nóng và mỡ, có cấp gió bù và được vệ sinh định kỳ. Đầu tư đúng từ đầu giúp bếp mát hơn, khu ăn uống sạch mùi, giảm nguy cơ cháy và giảm khiếu nại tiếng ồn.

Nếu bạn đang thiết kế hoặc cải tạo bếp công nghiệp, có thể xem các mẫu quạt trong danh mục quạt hút công nghiệp hoặc gọi 0913.834.085 để kỹ thuật Nextfan khảo sát, tính toán lưu lượng và chọn quạt phù hợp.

Cần tư vấn quạt hút bụi, hệ thống thông gió?
Kỹ thuật Nextfan khảo sát và báo giá miễn phí.
Gọi 0913.834.085

Nhận xét

Copyright 2026 © Quạt Nextfan · Website chính: congnghi.com
Zalo ☎